De Belgische Kempen
De Belgische Kempen, ook wel de Antwerpse Kempen genoemd, strekt zich uit over het noordoosten van de provincie Antwerpen en het noorden van Limburg. Met steden als Turnhout, Mol, Geel en Herentals vormt het een belangrijke economische regio direct aan de Nederlandse grens.
De Antwerpse Kempen
De Belgische Kempen is een uitgestrekt gebied dat ruwweg begrensd wordt door Antwerpen in het westen, de Nederlandse grens in het noorden, Limburg in het oosten en het Albertkanaal in het zuiden. Het landschap lijkt sterk op de Nederlandse Kempen: zandgronden, bossen en heidevelden wisselen af met dynamische kernen.
Economisch is de regio veelzijdig. Turnhout fungeert als regionaal centrum met een breed aanbod aan detailhandel en dienstverlening. Mol is bekend om het nucleair onderzoekscentrum SCK-CEN. Geel herbergt Janssen Pharmaceutica (een dochter van Johnson & Johnson) en is een belangrijk centrum voor de farmaceutische industrie. Herentals is een groeiende industriestad aan het Albertkanaal.
Belangrijke steden en gemeenten
Turnhout
Hoofdstad van de Antwerpse Kempen met circa 45.000 inwoners. Regionaal centrum voor detailhandel, onderwijs en cultuur. Thuisbasis van grafische industrie en Cartamundi (speelkaarten). Voka Kempen is gevestigd in Turnhout.
Mol
Gemeente met ruim 37.000 inwoners, internationaal bekend door het SCK-CEN (Studiecentrum voor Kernenergie) en VITO (Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek). Een belangrijk centrum voor onderzoek en innovatie.
Geel
Stad met circa 41.000 inwoners en een sterke farmaceutische sector. Janssen Pharmaceutica (J&J) heeft hier een grote productielocatie. Daarnaast is Geel bekend om Thomas More hogeschool en de historische gezinsverpleging.
Herentals
Industriestad aan het Albertkanaal met circa 28.000 inwoners. Strategische ligging voor logistiek en transport. Sterke aanwezigheid van maakindustrie en een groeiende dienstensector.
Beerse
Thuisbasis van het hoofdkantoor en onderzoekscentrum van Janssen Pharmaceutica. Een kleine gemeente met grote economische impact dankzij de farmaceutische industrie.
Kasterlee & Retie
Landelijke gemeenten met een mix van toerisme, land- en tuinbouw en lokaal MKB. Populair bij grensoverschrijdende ondernemers vanwege de nabijheid van de Nederlandse grens.
Grensoverschrijdend ondernemen
De Nederlands-Belgische grens loopt dwars door de Kempen, maar voor ondernemers is dit eerder een kans dan een barriere. Veel bedrijven bedienen klanten aan beide zijden van de grens, en grensoverschrijdende samenwerking wordt actief gestimuleerd door overheden en organisaties.
Verschillen om rekening mee te houden
Bestuurlijk
- NL: gemeente, provincie, Rijk
- BE: gemeente, provincie, gewest (Vlaanderen), federaal
- Verschillende vergunningsprocedures en bestemmingsplannen
Fiscaal
- NL BTW: 21% / 9% — BE BTW: 21% / 12% / 6%
- Verschillende vennootschapsbelasting tarieven
- Andere regels voor zelfstandigenaftrek en sociale zekerheid
- Dubbelbelastingverdrag NL-BE
Sociaal
- Andere regels voor werkgeversbijdragen
- Verschillend ontslagrecht
- Andere pensioen- en verzekeringsstelsels
- Grensarbeiders vallen onder specifieke regelingen
Cultureel
- Gedeelde Kempische mentaliteit en dialect
- Subtiele zakelijke omgangsvormen verschillen
- Vergelijkbare nuchterheid en directheid
- Gemeenschappelijke geschiedenis en tradities
Praktisch
- Verschillende KvK/KBO-registratie
- Andere bankensystemen en betaalmethodes
- Verschillende telefoontarieven (EU-roaming is gratis)
- Andere openingstijden en feestdagen
Ondersteuning
- Euregio Benelux Middengebied
- Voka Kempen (BE ondernemersorganisatie)
- UNIZO (Vlaamse ondernemersvereniging)
- Grensinfopunt voor grensarbeiders en -ondernemers
Economische sectoren
De Belgische Kempen heeft een diverse economische basis met een aantal opvallende sterke sectoren:
- Farmacie en life sciences — Janssen Pharmaceutica in Beerse en Geel, diverse biotech-bedrijven en onderzoekscentra maken de Kempen tot een farmaceutisch zwaartepunt.
- Nucleair onderzoek — SCK-CEN en VITO in Mol zijn internationaal gerenommeerde onderzoeksinstellingen die werkgelegenheid en spin-offs genereren.
- Grafische industrie — Turnhout heeft een lange traditie in drukwerk en verpakkingen. Cartamundi, de grootste speelkaartenproducent ter wereld, is hier gevestigd.
- Logistiek — Het Albertkanaal en de ligging nabij de havens van Antwerpen maken de regio aantrekkelijk voor transport en distributie.
- Land- en tuinbouw — De Vlaamse Kempen kent een sterke agrarische sector met focus op veehouderij, groenteteelt en sierteelt.
Gemeenten in de Belgische Kempen
Mol
Gemeente met ruim 37.000 inwoners, internationaal bekend door het SCK-CEN (kernenergie-onderzoek) en VITO (technologisch onderzoek). Een belangrijk centrum voor innovatie en kennisintensieve bedrijvigheid.
Bekijk bedrijven in MolOud-Turnhout
Groene gemeente grenzend aan Turnhout met uitgestrekte natuurgebieden. Combineert landelijk wonen met directe toegang tot de voorzieningen en het ondernemersnetwerk van de regiohoofdstad.
Bekijk bedrijven in Oud-TurnhoutVosselaar
Compacte woongemeente direct naast Turnhout. Klein maar welvarend, met een actief verenigingsleven en goede verbindingen naar de regionale economische centra.
Bekijk bedrijven in VosselaarNijlen
Gemeente met de kernen Nijlen, Kessel en Bevel. Gelegen tussen Lier en Herentals, met een mix van lokaal MKB, landbouw en een groeiende dienstensector.
Bekijk bedrijven in NijlenTurnhout
Hoofdstad van de Antwerpse Kempen met circa 45.000 inwoners. Regionaal centrum voor detailhandel, onderwijs en cultuur. Thuisbasis van de grafische industrie en Cartamundi, de grootste speelkaartenproducent ter wereld.
Bekijk bedrijven in TurnhoutGeel
Stad met circa 41.000 inwoners en een sterke farmaceutische sector. Janssen Pharmaceutica (J&J) heeft hier een grote productielocatie. Daarnaast thuisbasis van Thomas More hogeschool.
Bekijk bedrijven in GeelHerentals
Industriestad aan het Albertkanaal met circa 28.000 inwoners. Strategische ligging voor logistiek en transport. Sterke aanwezigheid van maakindustrie en een groeiende dienstensector.
Bekijk bedrijven in HerentalsKasterlee, Lichtaart, Tielen
Landelijke gemeente met een mix van toerisme, land- en tuinbouw en lokaal MKB. Populair bij grensoverschrijdende ondernemers vanwege de nabijheid van de Nederlandse grens.
Bekijk bedrijven in KasterleeBeerse, Vlimmeren
Thuisbasis van het hoofdkantoor en onderzoekscentrum van Janssen Pharmaceutica. Een kleine gemeente met grote economische impact dankzij de farmaceutische industrie.
Bekijk bedrijven in BeerseArendonk
Grensgemeente aan Nederland met een sterk industrieterrein en actief ondernemersklimaat. Bekend om de jaarlijkse Heilig Bloedprocessie en een diverse lokale economie.
Bekijk bedrijven in ArendonkBaarle-Hertog, Zondereigen
Unieke Belgische enclavegemeente binnen Nederland, verweven met Baarle-Nassau. De bijzondere bestuurlijke situatie biedt unieke kansen voor grensoverschrijdend ondernemen.
Bekijk bedrijven in Baarle-HertogBalen, Olmen
Gemeente met circa 22.000 inwoners nabij Mol. Sterk in maakindustrie en toelevering, met het industrieterrein Balen-Wezel als belangrijke werkgever in de regio.
Bekijk bedrijven in BalenDessel
Kleine maar strategisch gelegen gemeente tussen Mol en Retie. Thuisbasis van NIRAS (nucleair afvalbeheer) en diverse industriele bedrijven op het kanaal Dessel-Turnhout.
Bekijk bedrijven in DesselGrobbendonk, Bouwel
Gemeente bestaande uit Grobbendonk, Bouwel en Vorselaar. Centraal gelegen in de Kempen met goede verbindingen via de E313 naar Antwerpen en Hasselt.
Bekijk bedrijven in GrobbendonkHerenthout
Kleine, gezellige gemeente nabij Herentals. Bekend om het jaarlijkse Putteke Winter festival. Aantrekkelijk voor ondernemers die een betaalbare vestigingsplaats zoeken in de Kempen.
Bekijk bedrijven in HerenthoutHerselt, Ramsel
Zuidelijkste gemeente van de Antwerpse Kempen, op de overgang naar het Hageland. Landelijk karakter met een groeiende woonfunctie en lokaal ondernemerschap in landbouw en dienstverlening.
Bekijk bedrijven in HerseltHoogstraten, Meer, Meerle, Meersel-Dreef, Minderhout, Wortel
Historische stad en grootste gemeente van de Kempen qua oppervlakte. Bekend om de Veiling Hoogstraten (aardbeien en groenten) en een bloeiende tuinbouwsector.
Bekijk bedrijven in HoogstratenHulshout, Houtvenne, Westmeerbeek
Compacte woongemeente tussen Aarschot en Herentals. Rustig en landelijk, met een klein maar actief bedrijfsleven gericht op lokale dienstverlening.
Bekijk bedrijven in HulshoutLaakdal, Eindhout, Veerle, Varendonk
Gemeente bestaande uit Eindhout, Vorst, Veerle en Varendonk. Centraal in de Kempen gelegen met een gevarieerd bedrijfsleven van landbouw tot kleine industrie.
Bekijk bedrijven in LaakdalLille, Gierle, Poederlee, Wechelderzande
Landelijke gemeente ten zuiden van Turnhout. Bekend om de wekelijkse veemarkt en een actief agrarisch bedrijfsleven. Goede verbindingen naar Turnhout en Herentals.
Bekijk bedrijven in LilleMeerhout
Centraal gelegen gemeente in de Kempen met circa 10.000 inwoners. Mix van landbouw, lokale handel en dienstverlening. Strategisch kruispunt tussen Geel, Mol en Balen.
Bekijk bedrijven in MeerhoutMerksplas
Bekend om de historische Kolonie van Merksplas (UNESCO-werelderfgoed). Landelijke gemeente met een actief verenigingsleven en groeiend lokaal ondernemerschap.
Bekijk bedrijven in MerksplasOlen
Industriegemeente aan het Albertkanaal. Thuisbasis van Umicore (materialen- en recyclagetechnologie). Strategische ligging voor logistiek en industrie.
Bekijk bedrijven in OlenRavels, Poppel, Weelde
Grensgemeente met de dorpen Ravels, Weelde en Poppel. Aantrekkelijk voor grensoverschrijdend ondernemen, met een mix van recreatie, landbouw en lokaal MKB.
Bekijk bedrijven in RavelsRetie
Landelijke gemeente tussen Turnhout en Mol. Bekend om natuurgebied De Liereman. Aantrekkelijk vestigingsklimaat voor ondernemers die ruimte en rust zoeken.
Bekijk bedrijven in RetieRijkevorsel
Gemeente ten noorden van Turnhout met een sterke land- en tuinbouwsector. Strategisch gelegen aan de E34 richting Antwerpen.
Bekijk bedrijven in RijkevorselWesterlo, Oevel, Tongerlo, Zoerle-Parwijs, Heultje
Gemeente met circa 25.000 inwoners en het imposante Kasteel de Merode als blikvanger. Gevarieerde economie met industrie, handel en een groeiende dienstensector.
Bekijk bedrijven in WesterloTips voor grensoverschrijdend ondernemen
- 1. Informeer je goed
Raadpleeg het Grensinfopunt of een fiscaal adviseur met kennis van beide landen voordat je over de grens gaat ondernemen.
- 2. BTW-registratie
Bij levering van diensten of goederen in het andere land kan een BTW-registratie nodig zijn. De drempelbedragen en regels verschillen per land.
- 3. Netwerk lokaal
Sluit je aan bij lokale ondernemersverenigingen aan beide zijden van de grens. Voka Kempen en UNIZO zijn belangrijke netwerken in Vlaanderen.
- 4. Contracten en voorwaarden
Houd rekening met verschillend contractrecht. Laat algemene voorwaarden controleren door een jurist met kennis van het recht in beide landen.
- 5. Benut subsidies
Er zijn specifieke Europese subsidies (Interreg) voor grensoverschrijdende samenwerkingsprojecten. Informeer bij je provincie of de Euregio.
Belgisch bedrijf in de Kempen?
Ook Belgische ondernemers in de Kempen kunnen zich gratis aanmelden. Vergroot je zichtbaarheid aan beide zijden van de grens.
